تلسکوپ آلمای بزرگترین تصویر از قلب کهکشان راه شیری را ثبت کرد
در یک دستاورد نجومی بیسابقه، دانشمندان موفق به ثبت بزرگترین و دقیقترین تصویر از مرکز کهکشان راه شیری شدند و مناظر شگفتانگیزی را که قبلاً مشاهده نشده بود، با استفاده از تلسکوپ آلمای واقع در بیابان آتاکاما در شیلی، به نمایش گذاشتند.
تصویر جدید، که بزرگترین نوعی است که "آلما" ثبت کرده، بخشی از یک پروژه علمی وسیع به نام «پروژه نقشهبرداری آلمای مرکز کهکشان» است که بیش از 160 دانشمند در آن شرکت کرده و سالها برای ترسیم نقشهای دقیق از قلب کهکشان ما کار کردهاند؛ منطقهای که مدتهاست در نظر محققان مبهم و پراکنده باقی مانده است.
* چرا این تصویر مهم است؟
سرپرست پروژه، استاد فیزیک نجومی دانشگاه لیورپول، استیون لانگمور، تأکید کرد که اهمیت این تصویر فراتر از یک منظره خیرهکننده از فضاست، زیرا _به گفته او_ این تصویر کلیدی برای درک ریشههای سیاره زمین خودمان است.
لانگمور توضیح میدهد که شرایط سخت حاکم بر مرکز کهکشان _از دماهای بالا، فشارهای عظیم و نوسانات شدید_ به شدت شبیه به شرایطی است که در اوایل جهان حاکم بود، زمانی که بیشتر ستارههایی که امروز میبینیم در حال شکلگیری بودند.
کهکشانهای دوردستی که در آنها این ستارهها شکل گرفتهاند، به دلیل فاصله زیاد، جزئیات آنها به سختی قابل مشاهده است، اما مرکز کهکشان ما به دانشمندان فرصتی نادر برای مشاهده نزدیک فرآیندهای شکلگیری ستارهها و سیارات میدهد.
* از نقاط پراکنده به نقشهای یکپارچه
قبل از این تصویر، دانشمندان تنها تصاویری کوچک و پراکنده از مرکز کهکشان را میدیدند؛ شبیه به تصاویری از خیابانهای جداگانه بدون نقشهای کامل از شهر.
آنها ابرهای گاز را در اینجا و منطقهای که ستارهها در آن شکل میگرفتند را در آنجا رصد میکردند، بدون درک واضحی از چگونگی ارتباط این عناصر.
اما اکنون، تصویر جدید شبکهای متصل و پیچیده از ساختارهای کیهانی را فاش کرده است، که از جمله آنها کشف رشتههای بلند و نازک ماده است که در فضا جریان دارد.
این رشتهها _که دانشمندان انتظار نداشتند به این شکل ببینند_ نمایانگر جریاناتی از گاز و غبار کیهانی هستند که برای تغذیه فرآیند تشکیل ستارهها و سیارات جمع میشوند.
این کشف به دانشمندان بینش عمیقتری از مکانیزم "زایمان ستارهها" میدهد و شواهد حیاتی درباره چگونگی شکلگیری سیستمهای سیارهای، از جمله سیستم خورشیدی ما، فراهم میکند.
* گام بعدی: بینش عمیقتر به کیهان
و طموح علمی در اینجا متوقف نمیشود؛ زیرا محققان برنامهریزی میکنند تا از ابزارهای پیشرفتهتری مانند تلسکوپ فضایی جیمز وب استفاده کنند که امکان رصد کیهان را با دقت فوقالعاده در اشعههای مادون قرمز فراهم میکند، به علاوه تلسکوپ بسیار بزرگ (ELT) که در حال حاضر در شیلی در حال ساخت است و یکی از قویترین تلسکوپهای نوری در جهان خواهد بود.
هدف؟ غوطهوری عمیقتر در مرکز کهکشان و کشف بیشتر اسرار زایش ستارهها و سیارات، و شاید نزدیکتر شدن به پاسخ یکی از قدیمیترین سوالات بشریت: چگونه همه چیز آغاز شد؟
با این تصویر تاریخی، مرکز کهکشان راه شیری دیگر تنها یک نقطه مبهم در آسمان نیست، بلکه به یک آزمایشگاه کیهانی باز تبدیل شده است که به تدریج داستان زایش ستارهها و داستان ما را نیز فاش میکند.
