ایران پس از اعلام مرگ رهبر عالی، علی خامنهای، در حمله هوایی آمریکایی-اسرائیلی روز شنبه، وارد یک مرحله سیاسی حساس شده است، جایی که ترتیبات انتقال قدرت طبق قانون اساسی آغاز شده و به موازات آن، رهبری موقت برای مدیریت امور کشور تا زمان انتخاب رهبر جدید تشکیل میشود.
طبق رویههای قانونی، شورای رهبری موقت وظیفه نظارت بر مرحله انتقالی را بر عهده دارد، در حالی که کلمه نهایی در انتخاب رهبر جدید به عهده شورای خبرگان رهبری است که شامل ۸۸ عضو میباشد و در حال حاضر به ریاست محمد کرمانی است. انتظار میرود این شورا در روزهای آینده برای تعیین هویت جانشین تشکیل جلسه دهد.
برخی از نامهای مطرح شده:
مجتبی خامنهای
فرزند رهبر فقید، و به عنوان شخصیتی با نفوذ در دایرههای حکومتی شناخته میشود و روابط قویای با نهادهای دولتی، به ویژه امنیتی دارد. اما شانسهای او با چالشهای داخلی روبرو است و سوالاتی درباره سرنوشت او پس از حمله اخیر مطرح شده است بدون تأیید رسمی.
علی رضا اعرافی
روحانی برجسته و نایب رئیس شورای خبرگان، و دارای روابطی در داخل نهاد دینی است، اما به نزدیکیاش با رهبری نظامی شناخته نمیشود که ممکن است بر شانسهای او تأثیر بگذارد.
محمد مهدی میرباقری
به عنوان فردی با دیدگاههای تندرو شناخته میشود و در محافل دینی در قم حضور دارد، اما محدودیت تجربه سیاسیاش ممکن است شانسهای او را تضعیف کند.
هاشم حسینی بوشهری
عضو شورای خبرگان است، اما حضور سیاسی و رسانهایاش کمتر از نامهای دیگر است.
حسن روحانی
رئیسجمهور پیشین ایران (۲۰۱۳–۲۰۲۱) و به عنوان فردی با گرایشهای معتدل و تلاش برای بهبود روابط خارجی در دوران ریاستجمهوریاش شناخته میشود. برخی ناظران بر این باورند که اعتدال او ممکن است به او برتری نسبی بدهد اگر شورای خبرگان به انتخاب شخصیتی کمتر تنشزا تمایل داشته باشد.
همچنین نام حسن خمینی، نوه بنیانگذار جمهوری اسلامی، به عنوان یکی از چهرههای دینی معتدل مطرح است.
کلمه نهایی به شورای خبرگان تعلق دارد، در حالی که جامعه ایرانی و جامعه بینالمللی منتظر مسیر مرحله آینده و تأثیرات آن بر تعادلهای منطقهای هستند.