Trump, askeri saldırıdan geri adım atıyor ve İran ile müzakerelere kapıyı açık bırakıyor

Savaş çanlarının her zamankinden daha yakın olduğu bir anda, ABD Başkanı Donald Trump, İran'a karşı olası bir askeri saldırıyı erteleyerek, yakın çevresinin "son diplomatik fırsat" olarak tanımladığı bir alan açmayı tercih etti.

* Uzun Süreli Savaş Uyarısı

İki kaynağa göre, ABD Genelkurmay Başkanı General Dan Keen, başkana ve üst düzey yetkililere, Tahran'a karşı herhangi bir askeri harekâtın ciddi riskler taşıyabileceğini, bunlar arasında uzun süreli bir çatışmaya kayma ve Amerikan kayıplarının olasılığının bulunduğunu bildirdi.

Keen, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro'ya karşı daha önceki bir harekete güçlü destek vermesine rağmen, bu sefer daha temkinli bir tutum sergiledi.

Bir kaynak, onu İran dosyasında "tereddütlü bir savaşçı" olarak tanımladı, zira durumun karmaşıklığı ve çatışmanın genişlemesi olasılığı söz konusuydu.

Başka bir kaynak, Keen'in askeri harekâta prensipte karşı olmadığını, ancak herhangi bir saldırının başarı hesapları ve sonrası için sonuçlarıyla gerçekçi bir şekilde ilgilendiğini vurguladı.

Ayrıca, üst düzey bir yetkili, Genelkurmay Başkanı'nın doğrudan bir itirazda bulunmadığını, başkanın alacağı her kararı uygulayacağını belirtti.

Son haftalarda, Keen, Trump'a İran konusunda doğrudan brifing veren tek askeri liderdi, bu da onun bu hassas dosyadaki etkisini yansıtıyor.

* Dar Çember ve Hayati Kararlar

Bir ABD yetkilisine göre, Trump, Tahran'a yönelik mevcut seçenekleri incelemek için dar bir danışman çemberi oluşturdu, bu da Maduro'ya karşı hareket etme konusundaki önceki yaklaşımına benziyor.

Hedef: Başkanın etkiyi artırma ve riskleri azaltma arasında denge kurmasını sağlayacak alternatifler hazırlamak.

Öte yandan, ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper, İran dosyasıyla ilgili özel toplantılara davet edilmedi ve kriz patlak verdiğinden beri başkanla görüşmedi, bu da yönetimdeki yüksek bir yetkili tarafından belirtildi.

* Yönetim İçinde Bölünme

Tartışmalar, ABD yönetiminin en üst düzeyinde yoğunlaşıyor; bazı gözlemciler Trump'ın askeri saldırı seçeneğine yaklaştığını düşünürken, bir kaynak, diplomatik yola ek bir fırsat tanımayı kabul ettiğini belirtti, diğerleri ise başkanın nihai bir karar vermeden önce tüm seçenekleri tüketmek istediğini vurguladı.

Darı çember içinde, görüşler farklılık gösteriyor; Trump'ın özel elçileri Jared Kushner ve Steve Witkoff, diplomasiye daha fazla alan tanınması ve sabırlı olunması yönünde güçlü bir şekilde baskı yapıyorlar, zira zamanın Washington'un müzakere pozisyonunu güçlendirebileceğini düşünüyorlar.

İki adam, Cuma günü Cenevre'de İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi ile görüşmeyi planlıyor, bu da herhangi bir tırmanıştan önce siyasi bir atılım şansı test etme çabası.

* Temkinli Tutumlar

Başkan Yardımcısı JD Vance, karmaşık bir çatışmaya sürüklenme konusunda endişelerini dile getirdi;

askeri saldırıya kesin olarak karşı çıkmıyor, ancak maliyetleri ve sonuçları hakkında ciddi sorular soruyor ve Cenevre görüşmelerinin ilerleme sağlamasını umuyor, ancak anlaşma sağlama şansı konusunda karamsar.

Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise orta bir tutum sergiledi; askeri seçeneği güçlü bir şekilde savunmadı, ancak bunu açıkça da karşı çıkmadı, geleneksel olarak İran'a karşı sert tutumlarına rağmen.

* Saldırı ile Son Fırsat Arasında

Washington şu an bir kavşakta duruyor:

Açık bir çatışmaya sürüklenme riski taşıyan askeri bir seçenek, ya da patlamadan önce son fırsat olabilecek diplomatik bir yol.

Şu ana kadar, Trump tüm kartları masada tutma eğiliminde.

Ancak saldırıyı erteleme ve diyaloğa ek bir fırsat tanıma kararı, hesaplamalarda yapılacak herhangi bir hatanın, yeni bir savaşı kaldıramayacak bir bölgede kapatılması zor bir kapıyı açabileceğini gösteriyor.